เครือข่ายคุ้มครองผู้บริโภคภาคใต้

อย.เตือนอย่าเชื่อ “น้ำพาย” สุดบูม อวดอ้างน้ำอัศจรรย์ รักษาโรคสารพัด เตรียมเรียกเจ้าของตักเตือน ลวงผู้บริโภคทำให้เข้าใจผิด แต่เอาผิดไม่ได้ ฉลาดเลี่ยงกฎหมาย ไม่ได้โฆษณาพร้อมผลิตภัณฑ์ แนะดื่มน้ำสะอาดธรรมดาก็พอ ชี้ ซื้อน้ำดื่มราคาแพง ได้ไม่คุ้มเสีย พร้อมประสาน สคบ.เข้มตรวจสอบเครื่องกรองน้ำ ตู้น้ำหยอดเหรียญ

              ผู้สื่อข่าวรายงานว่า มีผู้ร้องเรียนว่า ขณะนี้มีน้ำดื่ม ยี่ห้อพายวอเตอร์ (Pi water) ซึ่งอวดอ้างสรรพคุณเป็นน้ำมหัศจรรย์ที่มีคุณประโยชน์ มีคุณลักษณะใกล้เคียงกับน้ำที่อยู่ภายในเซลล์ของร่างกาย ทำให้ร่างกายรับน้ำได้ง่าย และรวดเร็วกว่า อีกทั้งยังสามารถกำจัดสารพิษ และฟื้นฟูเซลล์ในร่างกายได้เป็นอย่างดี ที่สำคัญ มีการโฆษณาว่าสามารถป้องกันสารพัดโรค เช่น โรคกระดูกพรุน โรคหัวใจ ช่วยให้ร่างกายแข็งแรง และมีภูมิต้านทานโรค โรคปวดข้อโรคเกาต์และโรคนิ่วในไต อีกทั้งยังมีเอกสารรับรองว่าผ่านการตรวจ วิเคราะห์ และรับรองความปลอดภัยจากสถาบันต่างๆ แล้ว แต่เป็นตัวหนังสือขนาดเล็กมากทำให้เห็นได้ไม่ชัด มีการดำเนินธุรกิจขายตรง เสียค่าสมาชิก 100 บาท โดยในเว็บไซต์มีการนำประสบการณ์ผู้ทดลองดื่มมากล่าวอ้างช่วยบำบัดรักษาโรคได้ มีผลิตภัณฑ์หลากหลาย ทั้งน้ำบรรจุขวด เครื่องกรองน้ำ ฯลฯ และมีศูนย์จัดจำหน่ายในทุกภาคนั้น  ภก.มานิตย์ อรุณากูร รองเลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) กล่าวว่า ขณะนี้ได้ตรวจสอบข้อเท็จจริงในเบื้องต้น พบว่า การนำน้ำผ่านเครื่องกรองน้ำ ซึ่งผลทำให้นำที่ออกมามีคุณสมบัติตามที่กล่าวอ้างนั้น เมื่อตรวจสอบเว็บไซต์ที่เผยแพร่ข้อมูลของผลิตภัณฑ์แล้วไม่มีหลักฐานชัดเจน เนื่องจากไม่มีการโฆษณาพร้อมตัวผลิตภัณฑ์ จึงไม่เข้าข่ายว่าเป็นการกระทำผิดกฎหมาย แต่อาจทำให้ประชาชนเข้าใจผิด ซึ่งกลยุทธ์นี้ถือเป็นการหลบเลี่ยงกฎหมาย แต่หากพบว่ามีการโฆษณาอย่างชัดแจงก็จะดำเนินคดีแน่นอน อย่างไรก็ดี เบื้องต้นจะเรียกผู้จัดจำหน่ายน้ำดื่มดังกล่าวมาตักเตือน และให้ชี้แจงข้อมูลทั้งหมดต่อ อย. พร้อมทั้งจะประสาน สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) ให้ตรวจสอบเครื่องกรองน้ำ ตู้หยอดเหรียญน้ำดื่ม ว่าเป็นไปตามมาตรฐานหรือไม่ด้วย

      “โดยทั่วไปนั้น ผู้ประกอบการใดที่ทำการโฆษณาอวดอ้างสรรพคุณเกินจริง ไม่ว่าจะเป็นน้ำ อาหารเสริม ว่าสามารถบำบัด รักษา บรรเทาโรคได้ ถือว่าผิดกฎหมายไม่สามารถทำได้ แต่ในอนาคตหากมีหลักฐานเอกสารงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์พิสูจน์ยืนยันได้รับการยอมรับอาจจะมีการเปลี่ยนแปลงได้ ทั้งนี้ หากพบว่า ฝ่าฝืนมีโทษจำคุก 3 ปี ปรับ 3 หมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ”ภก.มานิตย์ กล่าว

      ภก.มานิตย์ กล่าวด้วยว่า น้ำปกติธรรมดาทั่วไป ที่เป็นน้ำสะอาด มีประโยชน์อยู่แล้ว การดื่มน้ำอย่างเพียงพอ วันละ 6-8 แก้ว จะช่วยระบบขับถ่ายเป็นปกติ ผิวพรรณเปล่งปลั่ง มีน้ำมีนวล อีกทั้งน้ำช่วยขจัดของเสียออกจากร่างกาย โดยไม่จำเป็นต้องไปดื่มน้ำวิเศษ หรือมหัศจรรย์ ที่ต้องผ่านเครื่องกรองน้ำดีเลิศ ซึ่งถือว่าได้คุ้มเสียกับเงินที่ต้องจ่ายไป

      ด้านนพ.มานิต ธีระตันติกานนท์ อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กล่าวว่า การที่มีการโฆษณาผ่านเว็บไซต์ เกี่ยวกับคุณสมบัติของน้ำจะช่วยรักษาโรคไม่มีข้อพิสูจน์ทางวิทยาศาสตร์ ซึ่ง อย.จะต้องเป็นผู้เข้าไปจัดการดูแล มีการขึ้นทะเบียนน้ำดื่มถูกต้องหรือไม่ ส่วนที่มีใบรับรอง ซึ่งออกโดย กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ สงขลา นั้น ได้ตรวจสอบแล้ว พบว่า ใบรับรองดังกล่าวเป็นการรับรองการผ่านการตรวจ วิเคราะห์ และรับรองมาตรฐานความปลอดภัยน้ำดื่ม เช่น มีโลหะหนักหรือไม่ ไม่ได้รับรองว่าสามารถรักษาโรคต่างๆ ที่กล่าวอ้างได้ การกระทำลักษณะนี้เป็นเทคนิคทางการโฆษณา โดยนำหนังสือรับรองมาย่อจนเหลือขนาดเล็กไม่สามารอ่านรายละเอียดได้ทำให้ผู้บริโภคหลงเชื่อ

      “ขณะนี้ยังไม่มีงานวิจัยอะไรที่มารองรับว่าน้ำสามารถที่จะบำบัดรักษาโรคได้ขนาดนั้น แม้ว่าจะยังไม่มีศึกษาวิจัยค้นคว้าทั้งหมดอย่างจริงจัง อย่างไรก็ตาม ผลจากการศึกษาวิเคราะห์ของศูนย์วิทยาศาสตร์การแพทย์ สงขลา ซึ่งได้รับรองผลมานานแล้ว ไม่มีอะไรที่พิสดาร หากมีสารหรือโมเลกุลตัวใดพิเศษคงมีการรายงานมาแล้ว” นพ.มานิต กล่าว ”

วิเคราะห์ข่าว

ปัญหา :  ปัญหาของการคุ้มครองผู้บริโภคด้านผลิตภัณฑ์สุขภาพนี้คือ การที่เจ้าของผลิตภัณฑ์ได้ออกผลิตภัณฑ์ที่มีคุณสมบัติเกินจริง ไม่มีข้อมูลหรือหลักฐานที่บ่งบอกถึงสรรพคุณที่ชัดเจนและแน่นอน  เป็นการหลอกลวงผู้บริโภค ส่งผลทั้งในทางด้านเศรษฐกิจ และสุขภาพของประชาชนที่จะต้องสูญเสียไปได้เปล่าประโยชน์

การแก้ไข : ผลิตภัณฑ์นี้ จะถูกต้องและน่าเชื่อถือ เมื่อเจ้าของผลิตภัณฑ์ได้ให้ข้อมูลและมีการศึกษาค้นคว้าที่ดีกว่าและน่าเชื่อถือกว่านี้  ตราบใดที่ยังไม่มีหลักฐานที่พิสูจน์ได้ ผู้บริโภคก็ไม่ควรเชื่อถือคำโฆษณาเหล่านี้  น้ำดื่มธรรมดาที่สะอาด ก็มีคุณค่าในตัวอยู่แล้ว และในทางปฏิบัติที่ดี ผู้บริโภคีควรใช้วิจารณญาณและช่วยกันสอดส่องผลิตภัณฑ์สุขภาพดังกล่าว  หากมีข้อสงสัยอะไร ควรปรีกษาหรือให้ข้อมูลแก่ทางสำนักงานองค์การอาหารและยา เพื่อตรวจสอบหรือรับรองต่อไป